OVER WATER – 109

 

| 16-09-2017 | 11.15 uur |


 

OVER WATER – 109

 

10 september
Ik heb op Bouvigne de open monumentendag bezocht. Het viel mij op dat het veel drukker was dan vorig jaar. De belangstelling voor het kasteeltje was groot en bezoekers moesten enige tijd wachten.

11 september
In de morgen het bestuurlijk overleg met de gemeenten Baarle-Nassau en Baarle-Hertog in het gemeentehuis van Baarle Hertog. Feitelijk een vergadering op vreemde (Belgische) bodem. Het gemeentehuis is circa zes jaar in gebruik en sober en doelmatig ingericht. Buiten wat beelden in de hal, is er aan de muren in de vergaderruimten niets te vinden. Alles strak en modern. In de raadszaal zelfs geen portret van de Koning. Burgemeester Leo van Tilburg vertelde dat in de tijd dat dit gemeentehuis open was ze nog niet hadden bepaald of ze dat wel wilden. Het overleg met de burgemeester van Baarle-Hertog, Leo van Tilburg en wethouder Jan van Cranenbroek van Baarle-Nassau verliep in een gemoedelijke sfeer. De agendapunten waren o.a.: de versnelling EVZ’s Landstad de Baronie, het samenwerken in de afvalwaterketen, gezamenlijke maaibestekken, het deltaprogramma Hoge Zandgronden, het gebiedsproces ’t Merkske, klimaatadaptatie en de grensoverschrijdende samenwerking met Vlaanderen. Wat mij vooral zal bij blijven is de regelgeving rond afkoppelen en aansluiten van rioleringen in de Belgische gemeenten. Daar kan Nederland wat van leren. Ik heb dan ook verzocht om die regelgeving ons te doen toekomen. Maar er is meer wat wij van België kunnen leren. Bij het raadplegen van wat makelaarswebsites in Ieper kwam ik bij woning aanbiedingen met regelmaat onder het kopje Stedenbouwkundige voorschriften de volgende tekst tegen: “Overstromingsgevoeligheid van uw vastgoed : Onroerend goed geheel of gedeeltelijk gelegen in mogelijk overstromingsgevoeligsgebied”.

In de middag een PHO over de ervaren grondwateroverlast rond de Winterdijk te Waalwijk.

12 september
In de morgen een werkbezoek met de nieuwe dijkgraaf. Gestart bij het steunpunt van Rayon Oost nabij Raamsdonksveer, waarna de Overdiepse Polder is bezocht en het gebied van de Westelijke Langstraat.

In de middag de bijeenkomst bezocht over de strategische communicatie van de waterschappen in het kantoor van waterschap de Dommel in Boxtel. Deelgenomen aan de deelsessies: HoHoHoosbui en de waterwerkplaats. Vooral de sessie HoHoHoosbui vond ik buitengewoon leerzaam en bevatte tal van voorbeelden hoe burgers zelf aan de slag kunnen om aan de oplossing van het gezamenlijke probleem een bijdrage te kunnen leveren.

13 september
In de morgen een PHO over een initiatief tot realisering van een oeverzwaluwwand bij Geertruidenberg. Aan de oostelijke oever van de Amertak.

In de avond AB vergadering met als agendapunten o.a.: de benoeming van Hans Peter Verroen tot DB-lid, sturen op hoofdlijnen, het plan van aanpak 2e toetsing regionale keringen, het projectplan waterretentie Poort Staakberg en een aantal brieven inzake de dijkversterking Geertruidenberg/Amertak. Bij deze brieven ben ik stevig aan de tand gevoeld.

14 september
Vertrek naar Ameland waar in de avond een presentatie over de doorontwikkeling van het HoogWater BeschermingsProgramma op de agenda stond. De presentatie over de doorontwikkeling van het HWBP in de Commissie Waterkeringen bevatte o.a. de benadering dat sober en doelmatig zou doorontwikkelen naar duurzaam en doelmatig, naar in één keer goed doen. Kortom het DB besluit over het voorkeursalternatief Slikpolder is geheel passend in deze in de unie Commissie Waterkeringen besproken ontwikkelingslijn van het HWBP.

15 september
De CWK vergadering met o.a. de agendapunten: Omzetting Waterwet, naar aanleiding van de nieuwe normering, naar de Omgevingswet, de compensatieplicht bij buitenwaartse dijkversterkingen, het beoordelingsproces primaire waterkeringen en de HWBP redeneerlijn programma 2019-2024.

Na de vergadering is de CWK de dijkversterkingen op Ameland gaan bekijken. Ik vond het leuk dat we een suatiesluis in werking konden zien. Water bij eb uit de polder laten is een eeuwenoude methode om duurzaam water te lozen naar het buitenwater. 

Afsluitend een fietstocht over het eiland.

U kunt mijn (water) bijdragen ook volgen op Instagram en Twitter. Zoek mij eens op!

Louis van der Kallen



OVER WATER – 108

 

| 09-09-2017 | 10.15 uur |


 

OVER WATER – 108

 

4 september
Bestuurlijk overleg met wethouder Ad van de Heijning van de gemeente Alphen-Chaam met als agendapunten onder andere: de voortgang van het project “Sloten, Oevers en Dijken op Orde”, de onderlinge samenwerking, EVZ’s, beheer en onderhoud, KRW watersysteemanalyses en klimaatadaptatie.

Een drietal PHO’s over het komende werkbezoek Markdal, een bypass in de Overdiepse Polder en het komende bestuurlijke overleg met de gemeente Zundert.

5 september
De dag begon met een diepe ergernis. In de auto onderweg naar het waterschap luister ik normaliter graag naar Radio 1, het Radio 1 journaal. Omstreeks 7.37 nam de verslaggever van dienst contact op met de parlementair verslaggever Joost Vullings met de vraag: “waar gaan ze het in de Tweede Kamer vandaag over hebben?”. Het antwoord van Joost Vullings was: “het gaat deze dagen nergens over”. Dat ‘nergens’ bleek onder andere een dertigledendebat over de opwarming in de steden te zijn. Ik maak mij al jaren sterk voor de aanpak van hittestress. In warme periodes leidt hittestress tot oversterfte. Als voorbeeld een hittegolf in Frankrijk in 2003 die tot meer dan 11.000 extra doden leidde. Hoezo meneer Vullings, het gaat nergens over? Het gaat over voorkoombare sterfgevallen! Vullings eindigde met: “het heeft allemaal niet zo veel zin”. De radioreporter van dienst was heel wat meer betrokken bij het te bespreken onderwerp. Zijn slotzin inzake het onderwerp was: “Ik ben benieuwd wat er besloten wordt over de opwarming van de steden”.  Wat later in het programma dook een onderwerp op waar ik de laatste weken al twee keer over geschreven heb (Over Water 104 en Over Water 107): ‘Modern asfalt’. In de gemeente Leek start een proef met een CO2 absorberende weg die ook nog eens koeler blijft (dus iets doet aan hittestress) en  licht reflecteert en daarmee veiliger is. Toch nog een mentale opsteker!

Het eerste DB met de nieuwe dijkgraaf. Eerst een informeel deel samen met het beoogde toekomstige DB lid Hans-Peter Verroen over (toekomstige) portefeuilleverdeling. Daarna het formele deel met als agendapunten onder andere: de restauratie Keenesluis en het 380 KV tracé Borssele -Tilburg.

In de middag een PHO ter voorbereiding van het overleg over Dongepark met de gemeente Dongen.

teelt van aardbeienplanten in het Markdal

6 september
Vandaag de gehele dag het werkbezoek aan het Markdal. Deelnemers waren vooral mensen die middels Nederland Boven Water deelnemen aan de Democratic Challenge Omgevingswet. Aan het begin een praatje van wethouder Arbouw van Breda daarna tijdens een rondrit door het gebied een aantal sprekers van de vereniging Markdal. Ik zelf lichtte de ervaringen toe van het waterschap met het proces. Aan het einde vertelde een medewerker van de gemeente Alphen-Chaam over de gemeentelijke deelname aan de aanpak van het Markdal toe. Ik vind het jammer dat ik de enige bestuurder van een overheid was die het hele werkbezoek bijwoonde. Ook miste ik de gedeputeerde. De provincie was ambtelijk wel ruim vertegenwoordigd.

7 september
In de morgen PHO’s over de 380KV en over de gebiedsontwikkeling Pauwels bij Tilburg. Daarna een evaluatie van het bestuurlijke proces door de leden van de Stuurgroep Geertruidenberg/Amertak.

In de avond het fractieberaad van Ons Water/ West-Brabant Waterbreed.

 

8 september
Een bespreking met wethouder Bea van Beers van de gemeente Dongen over een herinrichting van Park Dongedal en een mogelijk verlegging van de Donge. 

Daarna een PHO over een belastingaangelegenheid.

U kunt mijn (water) bijdragen ook volgen op Instagram en Twitter. Zoek mij eens op!

Louis van der Kallen



OVER WATER – 107

 

| 02-09-2017 | 11.15 uur |


 

OVER WATER – 107

 

Modern Asfalt 2

Op het artikel Over Water 104  (‘modern’ asfalt) heb ik de nodige reacties gekregen. En of de duivel mij wil helpen, verscheen ook het bericht over Los Angeles dat nu zijn wegen grijs aan het schilderen is met als doel het verlagen van de temperatuur in de stad, wat de leefbaarheid zou verbeteren. Men verwacht met het schilderen een verlaging van de grondtemperatuur met 7 graden. Greg Spotts, assistent director of Bureau of Street Services of Los Angeles, hoopt dat het project andere steden inspireert om te experimenteren met verschillende aanpakken om het hitte-eilandeffect tegen te gaan. Ik hoop dat ook. De meest aansprekende reactie kwam van Piet Zijlstra van PolyCiviel Civiele Techniek Advies, die aangaf dat zij lichtreflecterend asfalt hebben ontwikkeld, dat overdag in hoog zomer 8-10° minder warm wordt en in het donker veiliger en energiebesparend zou zijn.

28 augustus
PHO’s over: het Markdal, het bestuurlijk overleg met de gemeente Alphen-Chaam en de gemeente Baarle-Nassau.

30 augustus
Stuurgroep Zuider Water Linie met als agendapunten o.a. Europees Jaar van het Cultureel Erfgoed 2018, investeren in de linie en voortbouwen aan de linie.

De Noordwaard

In de avond een ceremonieel AB vanwege de installatie van de nieuwe dijkgraaf.

31 augustus
De kennismaking van de dijkgraaf met de organisatie en de Netwerkdag van de Noord-Brabantse Waterschaps Bond met daaraan gekoppeld een rondrit door de Noordwaard en een bezoek aan het Biesbosch Museum.

1 september
Opname Omroep Brabant in de Overdiepse Polder over wat de Amerikanen zouden kunnen leren van de Nederlandse Aanpak van het waterbeheer.

Overdiepse Polder

In de middag het breed bestuurlijk overleg van het stuurteam Markdal met als agendapunten onder andere: een presentatie van het voorkeursalternatief, de kostenaspecten, kosten en baten en een mogelijke uitbreiding van de overeenkomst van 100 ha naar 250 ha., o.a. met gedeputeerde van den Hout, wethouder Arbouw van Breda en wethouder Bert van Dijk van de gemeente Alphen-Chaam.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 106

 

| 26-08-2017 | 13.00 uur |


 

OVER WATER – 106

 

Wat betekent het veranderend klimaat voor de eigen gemeente?

Investeringen in rioleringen zijn in de toekomst een forse gemeentelijke opgave. Het klimaat verandert en dat zal ook in de komende 20 tot 30 jaar, ook in Bergen op Zoom, tot een forse stijging van de lasten betekenen. Riolering is meer dan een technische zaak en vraagt om bestuurlijke keuzes, waarbij het van belang is de doelstellingen scherp op het beeldvlies te krijgen van ieder gemeenteraadslid.

In alle klimaatscenario’s nemen zware buien in aantal en hevigheid toe, maar blijven incidenteel en plaatselijk. Hoe kan de gemeente hiermee omgaan? Om die vraag te kunnen beantwoorden is het goed na te denken en invulling te geven aan de vraag: wat de gemeentelijke doelstellingen/redenen/vraagstukken zijn ten aanzien van rioleringen?

  • De riolering beschermt de gezondheid en zorgt voor droge voeten
  • Behalve afvalwater verwerkt de riolering ook hemel- en grondwater
  • Hoe verdelen we de kosten over de generaties?
  • Hoe hoog wordt de rioolheffing op termijn?
  • Hoe regelen we het rioolbeheer?
  • Is daarvoor een rioleringsplan (GRP) nodig?
  • Welke functie vervult stedelijk oppervlaktewater daarin?
  • Bewoners en bedrijven kunnen hemelwater opvangen op eigen terrein. Heeft uw gemeente vastgelegd wat zij van bewoners en bedrijven verwacht?
  • Grondwater is complex en raakt de burger vaak direct. Grondwater is de verantwoordelijkheid van de grondeigenaar. De gemeente kan wel deel uitmaken van de oplossing. Wil de gemeenteraad dat en hoe dan?
  • Het Bestuursakkoord Water (BAW) beoogt het heroverwegen van investeringen. Wat is écht nodig? Is een maatregel met feiten onderbouwd?
  • Daarnaast moet een betere afstemming tussen gemeenten onderling en met het waterschap leiden tot besparingen. Is dat goed geregeld en worden de in het BAW afgesproken besparingen ook gerealiseerd?

Meer informatie is te vinden op http://www.rioolenraad.nl/

Steeds meer gemeenten gaan hun inwoners verplichten om regenwater op het eigen terrein te houden en niet op de riolering te lozen. Zelfs een ‘tegeltax’ wordt overwogen. Ik schreef daar eerder over. Afkoppelen van regenpijpen wordt steeds vaker door gemeenten verplicht gesteld.  Sommige gemeenten gebruiken daarbij de modelverordening van de VNG, die gaat best ver. Wie niet meewerkt aan het afkoppelen van de regenpijp kan dan te maken krijgen met drie maanden cel of een boete van € 4.050,-. De verplichting tot afkoppelen geldt dan vaak voor aangewezen gebieden. In de praktijk lozen vrijwel alle huis- en perceeleigenaren het overtollige regenwater van hun perceel op de riolering. Dit terwijl zij sinds 2009 in principe zelf verantwoordelijk zijn om het regenwater op het eigen terrein te verwerken. Het is een wettelijke verplichting, waar de meeste huiseigenaren zich niet van bewust zijn. Soms is verwerken/bergen op het perceel niet mogelijk of moeilijk. Denk aan binnensteden of geheel bebouwde percelen. Toch zal men er rekening mee moeten gaan houden dat in de toekomst zij ook hun regenwaterprobleem meer zelf op moeten gaan lossen. Zeker als zij aantoonbaar medeveroorzaker zijn van wateroverlast in lager gelegen percelen/straten of wijken.

De meeste huiseigenaren kunnen zelf maatregelen treffen om de wateroverlast, deels afkomstig van hun perceel, tegen te gaan, bijvoorbeeld door het plaatsen van een regenton. Ook kunnen eigenaren van bebouwingen zelf meer structurele maatregelen nemen, zoals door opritten en terrassen lager aan te leggen dan het huis, zodat zij kunnen dienen als tijdelijke waterberging bij extreme regenval. Ook de aanleg van groen in de tuin in plaats van verharde oppervlakken of het aanleggen van een grindbed of drainagekuil kunnen een forse bijdrage leveren aan de beperking van wateroverlast. Het is tijd dat gemeenteraden gaan nadenken of de verplichting om af te koppelen niet iets is voor bepaalde delen van de eigen gemeente, te beginnen bij nieuw te bouwen wijken.

24 augustus
Veldbezoek met vertegenwoordigers van Staatsbosbeheer en met de wethouders Paul de Beer van Breda en Jan van Hal van Etten-Leur in het gebied Noordrand Midden. We bezochten de deelgebieden Kelsdonk/Zwermlaken, De Berk, Strijpen, Zwartenbergsche Polder en Weimeren ter oriëntatie op de meekoppelkansen voor toerisme en recreatie bij de natuurontwikkeling en hydrologisch herstel van deze natte natuurparel.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 105

 

| 19-08-2017 | 12.45 uur |


 

OVER WATER – 105

 

Wachten kan niet meer
Recent verscheen het rapport “Bronnen van antibioticaresistentie in het milieu en mogelijke maatregelen” van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Het RIVM rapport bevat als zodanig niets nieuws. Ik schreef over dit onder werp eerder het artikel “resistente bacteriën en onze zuiveringen” en in Over Water 68 over de STOWA bijeenkomst op 1 december 2016 over de mogelijke aanpak van onder andere dit probleem.  Het viel mij op dat er nu in de media ruime aandacht was voor het probleem, echter zonder dat de waterschappen werden bevraagd over de aanpak van dit steeds dreigender wordende volksgezondheidsprobleem. In Zwitserland wordt het aangepakt en lopen er tal van onderzoeken via (proef)opstellingen bij waterzuiveringen, waarover op het VSA-Plattform “Verfahrenstechnik Mikroverunreinigungen” veel wordt gepubliceerd. In Zwitserland en Duitsland heeft men reeds besloten dat de aanpak van medicijnen in waterzuiveringen geen uitstel meer verdraagt en gaat men aan de slag met een grote variëteit aan methoden. Wel allemaal gebaseerd op twee hoofdlijnen (oxidatie en/of absorptie door actieve kool).  Onderbelicht blijft nog de mogelijkheid van de inzet van membraantechnologie. De ontwikkeling van resistente bacteriën is slechts één van de redenen om snel aan de slag te gaan met de aanpak van microverontreinigingen en geneesmiddel restanten. Een schandaal als rond GenX is een tweede reden. De aanpak verdraagt geen uitstel meer. De waterschappen moeten met dit onderwerp snel aan de slag en mogelijk vergt dit een andere wijze van financiering. In het huidige denken: ‘de vervuiler betaalt’ zou een heffing op geneesmiddelen logisch zijn !

15 augustus
Vandaag een hele reeks portefeuillehoudersoverleggen. Onder andere over: Het dijkverbeteringproject Geertruidenberg/Amertak, de Keenesluis, een zwaluwenwal, het Dongedal, het Markdal en het project Noordrand Midden. Daarna naar de receptie geweest van het 25 jarig bestaan van het Markpontje in Terheijden, waar ik samen met wethouder Harry Bakker van de gemeente Drimmelen een tochtje met het pontje maakte.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 104

 

| 12-08-2017 | 09.45 uur |


 

OVER WATER – 104

 

Modern asfalt?
Op 4 augustus stond er een artikel in de Volkskrant met de uitdagende kop: “Wie legt het modernste asfalt”. Een poging van Marc van den Eerenbeemt om Nederlandse asfaltbedrijven, zoals Dura Vermeer en Heijmans, te profileren als modern en toekomstgericht. Wat mij betreft blijkt die ‘toekomst gerichtheid’ niet uit het artikel. Het is normaal, in een markt die 8 tot 10 miljoen ton asfalt produceert, dat deze iets doet aan productverbetering. Geluidsbeperking werd in het artikel belicht. Wat ik echter in het artikel node miste is een meer innovatieve aanpak door de genoemde bedrijven van belangrijke maatschappelijke problemen, die mede veroorzaakt worden door het gebruik van asfalt als verhardingsmateriaal van wegen, zoals een onderzoek naar verbetering van de afvloeiingscoëfficient van hemelwater en hittestress. In warme periodes leidt hittestress tot oversterfte. Als voorbeeld een hittegolf in Frankrijk in 2003 die tot meer dan 11.000 extra doden leidde.

Asfalt op wegen en daken (zwarte bitumen) hebben een enorme bijdrage aan de vorming van hitte eilanden in steden en gebouwde omgevingen. Zowel hittestress als wateroverlast zijn forse maatschappelijke problemen, die door de optredende klimaatverandering steeds prominenter op de agenda moeten komen van iedereen. Dus ook van asfalt grootmachten. De albedowaarden (mate van reflectie van zonlicht, c.q. mate waarin zonnewarmte wordt opgeslagen) van standaard asfalt zijn verschrikkelijk slecht. 85 tot 96 procent (bron: Groenblauwe netwerken, handleiding voor veerkrachtige steden) van de zonne-energie die instraalt op asfalt wordt opgenomen door het asfalt en in de nacht weer afgegeven aan de omgeving. Dat kost bij een hittegolf doden. Potentieel veel doden. Wordt daar onderzoek naar gedaan bij de genoemde asfalt bedrijven? Ik lees er niets over! Elders wordt daar wel onderzoek gedaan naar alternatieve bestratingsmaterialen. Een goed voorbeeld daarvan is: “On the Use of Cool Materials as a Heat Island Mitigation Strategy”. Het kan dus wel. Als Volkskrant lezer verwacht ik van mijn krant en haar journalisten geen reclame artikel, maar artikelen waar, als een onderwerp wordt belicht zoals noodzakelijke vernieuwing en verbetering van de toepassing van asfalt, de maatschappelijke problemen die daarbij een rol spelen, zoals de invloed op de hemelwaterproblematiek en hittestress, aan de orde komen en bedrijven daarop worden aangesproken.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 103

 

| 05-08-2017 | 21.00 uur |


 

OVER WATER – 103

 

Beschermingszone geen luxe
Bij dijkverbeteringen dient men rekening te houden met eventuele toekomstige normveranderingen. Recent is bekend geworden dat de pas vier jaar oude Bemmelsedijk niet stabiel genoeg is. De nieuwe waterkering voldoet niet aan de nieuwste waterveiligheidsnormen en moet verder versterkt worden. Dit is eind 2016 vastgesteld. Alle veranderingen (nevengeul/uiterwaarden en nieuwe dijk) bij de dijkverbetering Lent/Nijmegen zijn pas in het 1e kwartaal 2016 definitief opgeleverd. Dit laat mijn inziens zien dat er bij dijkverbeteringen aan bestaande dijken en bij de aanleg van nieuwe dijken steeds rekening gehouden moet worden met toekomstige aanpassingen van de normen en met nieuwe inzichten. De in acht te nemen beschermingszone, zowel binnen als buitendijks, is geen luxe of een overbodig bedenksel van het waterschap, maar absoluut belangrijk om dijken ook in de toekomst snel en doelmatig te kunnen verbeteren. Bij dijkverbeteringen rekening houden met toekomstige veranderingen van normen, kennis en inzichten is dan ook, naar mijn inzicht zowel om financiële reden als om redenen van duurzame veiligheid, een noodzakelijkheid.

1 juli
Op het terras van grand café de Kogelvanger in Breda een overleg met leden van het stuurteam Markdal om BMF directeur Selçuk Akinci bij te praten over de lopende ontwikkelingen in het gebiedsproces Markdal. Daarna met z’n allen het gebied in, waarbij onder andere een aardbeienkweker werd bezocht.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 102

 

| 29-07-2017 | 09.30 uur |


 

OVER WATER – 102

 

De EU exotenlijst
In juli 2016 stelde de Europese Unie de eerste lijst van 37 exotische planten en dieren vast. Recent heeft de Europese Raad van Ministers besloten om 12 invasieve exoten toe te voegen aan de lijst van 37 schadelijke uitheemse planten en dieren.

mammoetblad

Deze toevoeging houdt in dat onder meer de reuzenberenklauw, de reuzenbalsemien, de nijlgans en de wasbeerhond actief bestreden en beheerd moeten gaan worden. Ook zal de handel in diverse tuinplanten, zoals mammoetblad, zijdeplant, lampenpoetsergras en ongelijkbladig vederkruid moeten worden gestaakt. Doel is om de natuur, het waterbeheer en de gezondheid te beschermen tegen deze woekerende soorten. Deze moeten op basis van de Verordening Invasieve Uitheemse Soorten in alle landen worden aangepakt om onder meer de inheemse natuur beschermen. Daarnaast moeten alle lidstaten uiterlijk februari volgend jaar beschikken over beheersmaatregelen om de soorten uit de natuur te verwijderen, dan wel te zorgen dat ze zich niet verder verspreiden.

De vraag die nu ook in de waterschappen en de gemeenten aan de orde zal moeten komen is: hoe gaan deze overheden, zowel in hun rol als overheid als in hun rol als eigenaar/terreinbeheerder, straks de bestrijding van deze invasieve exoten oppakken?

Gelezen
De vakantieperiode is voor mij de tijd om boeken te lezen waar ik in andere tijden niet aan toe kom. Zo heb ik recent gelezen “ ’t is groen en groener wordt het niet” geschreven door Leen Zevenbergen. Het is een boek over creativiteit en ondernemerschap. Ik kwam er een paar zaken in tegen die ik de moeite waard vind om anderen onder de aandacht te brengen: Maister heeft ooit onderzoek gedaan bij 139 zakelijke dienstverleners. Hij vond in dat onderzoek het bewijs dat een verhoging van 10 % medewerkertevredenheid leidde tot 10-15 % meer klanttevredenheid. En die klanttevredenheid leidde vervolgens weer tot 42 % betere financiële prestaties. Dat zet een bericht uit 2016, dat het waterschap, waar ik bestuurslid van mag zijn, werd uitgeroepen tot de “Beste Werkgever in de categorie Waterschappen”, voor mij in een ander licht en maakt mij als bestuurder best een beetje trots. 

Ook bevatte het boek van Leen Zevenbergen nog een element om lering uit te trekken: “Binnen onze organisatie (die van Leen Zevenbergen) is het verboden om slecht nieuws in te spreken op de voicemail. Tevens mag op vrijdagmiddag geen slecht nieuws meer worden verspreid. Daar wacht je mee tot maandag.” “Slecht nieuws achterlaten op de voicemail heeft geen zin. Spreek het uit tegen de persoon, maar laat hem of haar niet met de brokken van het nieuws zitten. Zeker niet voor het weekend. Spui nooit negatieve energie als je weet dat de ander daar niets mee kan. Misschien geeft het jou een gevoel van “daar ben ik mooi vanaf”, maar het creëert bij de ander zoveel negatieve energie dat ze doodmoe uit het weekend komen. Terwijl dat weekend nou juist bedoeld is om op te laden.” 

Voor mij is de tijd van de zomervakantie altijd een leerzame periode waarin ik keer op keer wat ‘wijsheden’ op doe.

Louis van der Kallen



OVER WATER – 101

 

| 20-07-2017 | 11.30 uur |


 

OVER WATER – 101

 

TEGELTAKS
De fusie gemeente Altena, die 1 januari 2019 gevormd gaat worden door samenvoeging van de huidige gemeenten Aalburg, Woudrichem en Werkendam, maakt nu al wat tongen los met het vooruitzicht dat elke tuinbezitter die kiest voor tegels in plaats van planten dat in zijn portemonnee gaat voelen. Deze maatregel past helemaal in het bewustwordingsproces dat nodig is om de steeds vaker wateroverlast gevende hoosbuien middels een optimaal gebruik van grond en riolering te kunnen verwerken. De overheden kunnen het niet oplossen zonder de burger! De burger is echt aan zet en elke burger kan zelf een steentje bij dragen. Of eigenlijk juist minder steentjes! De burger is met zijn bebouwing- en verhardingsdrang immers zelf een belangrijke veroorzaker van het wateroverlast probleem. 

In januari 2017 is verschenen “Het nut van stedelijk waterbeheer” met als subtitel “Monitor gemeentelijke watertaken 2016”, een uitgave van de stichting RIONED. Hierin was te lezen dat steeds meer gemeenten hun inwoners gaan verplichten om regenwater op het eigen terrein te houden en niet op de riolering te lozen. Nu doen in Nederland al ruim 30 gemeenten dit. Steeds vaker worden de maatregelen genomen na ernstige wateroverlast door overvloedige regenval die tot grote schades hebben geleid. Sommige gemeenten gebruiken de modelverordening van de VNG en die gaat best ver. Wie niet meewerkt aan het afkoppelen van de regenpijp kan dan te maken krijgen met drie maanden cel of een boete van € 4.050,–. De verplichting tot afkoppelen geldt dan vaak voor aangewezen gebieden. In de praktijk lozen vrijwel alle huis- en perceeleigenaren het overtollige regenwater van hun perceel op de riolering. Dit terwijl zij sinds 2009 in principe zelf verantwoordelijk zijn om het regenwater op eigen terrein te verwerken. Dit blijkt een wettelijke verplichting, waar de meeste huiseigenaren zich niet van bewust zijn. Soms is verwerken/bergen op het perceel niet mogelijk of moeilijk, denk aan binnensteden of geheel bebouwde percelen. Toch zal men er rekening mee moeten gaan houden dat in de toekomst ook zij hun regenwaterprobleem meer zelf op moeten gaan lossen. Zeker als zij aantoonbaar medeveroorzaker zijn van wateroverlast in lager gelegen percelen/straten of wijken. De nu voorgestelde ‘tegeltaks’ is een mogelijk alternatief, dat uitwerking verdient. Inclusief ontheffingenbepalingen voor burgers die op hun eigen perceel een adequate ‘waterberging’ realiseren.

Oplossen of betalen voor de extra belasting van het riool, zoals de toekomstige gemeente Altena, nu voorstelt kan wel eens de toekomst worden. De meeste huiseigenaren kunnen zelf maatregelen treffen om de wateroverlast, deels afkomstig van hun perceel, tegen te gaan bijvoorbeeld door het plaatsen van een regenton. Tuincentra en loodgieters varen er wel bij. Zaken als de Praxis en de Gamma zien dan ook in 2016 forse omzetstijgingen van regentonnen, waterreservoirs, enzovoorts. Ook kunnen eigenaren van bebouwingen zelf meer structurele maatregelen nemen, zoals door het lager dan het huis aanleggen van opritten en terrassen, zodat zij kunnen dienen als tijdelijke waterberging bij extreme regenval. Ook de aanleg van groen in de tuin in plaats van verharde oppervlakken of het aanleggen van een grindbed of drainagekuil kunnen een forse bijdrage leveren aan de beperking van wateroverlast.

Een welkome gast op Bouvigne: een Nijlganzen familie.

18 juni
DB met als agendapunten onder andere: de werkwijze kredietvotering investeringen, energiestrategie West-Brabant, een aanvullend voorbereidingskrediet actieplan veiligheid en een voorstel tot kredietverlaging Westelijke Langstraat. Het krediet uit 2006 wordt opgesplitst en deels afgesloten (de voorbereidingsfase) en een nieuw krediet geopend (realisatiefase) waarbij 2.100.000 euro vrijvalt. Een forse besparing mede als gevolg van de vorige week getekende samenwerkingsovereenkomst Westelijke Langstraat tussen de provincie Noord-Brabant, het waterschap Brabantse Delta, de gemeente Waalwijk en Staatsbosbeheer, en de ondertekening van de realisatieovereenkomst aanpassing waterhuishouding Waalwijk tussen de provincie Noord-Brabant en het waterschap Brabantse Delta. Ik ben blij dat ik als portefeuillehouder hierbij, zowel in de vorige bestuursperiode als in deze, een rol heb mogen spelen bij het totstandkomen van deze besparing. Hier past mijn dank aan alle betrokkenen. 

20 juni
Een gesprek met iemand die voor de gemeente Bergen op Zoom  een notitie schrijft over ‘groene daken’.

Louis van der Kallen



ONNOZEL, ONWETEND OF BEWUST KOP IN HET ZAND?

 

| 20-07-2017 | 11.30 uur |


 

ONNOZEL, ONWETEND OF BEWUST KOP IN HET ZAND?

 

“GIFTIGE STOFFEN IN DRINKWATER VAN ZES GEMEENTEN” was recent een ‘kop’ in het AD. In de gemeenten Dordrecht, Rotterdam, Gouda, Goeree-Overflakkee, Spijkenisse en Alblasserdam is bij meting van het drinkwater door de Vrije Universiteit de giftige stof GenX aangetroffen.

“Volgens toxicologen mag er geen GenX in het water zitten. GenX wordt geloosd door chemiebedrijf Chemours (voorheen DuPont) uit Dordrecht en komt in het oppervlaktewater terecht. GenX-stoffen worden gebruikt als vervanging van het giftige Perfluoroctaanzuur (PFOA), een grondstof voor het maken van teflon. Deze lozingen zijn door Chemours beëindigd, blijkt uit metingen door Rijkswaterstaat.” (citaat: AD).

“Drinkwaterbedrijf Evides zegt in een reactie dat de gemeten hoeveelheden nog tussen 25 en 75 maal lager liggen dan de maximumwaarden die zijn vastgesteld door de overheid. “De concentraties die nu zijn gemeten zijn dan ook niet schadelijk voor de volksgezondheid”, zegt een woordvoerster zaterdag. Langdurige blootstelling aan hogere concentraties is mogelijk wel schadelijk. Evides voert constant metingen uit in de meren en rivieren van waaruit het drinkwater wordt gewonnen. Als er nieuwe stoffen, zoals GenX in het drinkwater worden gevonden, dan wordt daarop extra gemeten. Dat levert extra kosten op voor het drinkwaterbedrijf. Hoe hoog die kosten zijn kon Evides niet zeggen. (ANP)”, aldus het AD.

Er worden al jaren analyses verricht naar allerlei ‘nieuwe’ stoffen in het water van onze rivieren en in afvalwater dat uiteindelijk via de zuiveringsinrichtingen van de waterschappen in onze rivieren terecht komt. Er komen, zo blijkt uit metingen, ruim 100.000 verschillende stoffen voor in onze oppervlaktewateren waaruit drinkwater wordt gewonnen. Ik schreef in december 2016 al over dit gegeven en de onmogelijkheid voor al deze stoffen normen te kunnen opstellen en die dan ook stuk voor stuk tegen redelijke kosten kunnen meten en reduceren. Met oxidatie en actieve koolabsorptie kunnen voor sommige van de nu gemeten stoffen soms bemoedigende resultaten worden behaald. Maar is dat genoeg? In mijn beleving zijn het grotendeels zinloze discussies tussen bestuurders en politici die zelden kaas hebben gegeten van de aard en mogelijke effecten van die meer dan 100.000 stoffen die we nu al in afvalwater en oppervlaktewateren detecteren. Voor mij is het helder: uitgangspunt zou de nul norm moeten zijn.

In april van dit jaar schreef ik over een werksessie “geneesmiddelen en microverontreinigingen” in Utrecht met o.a. lezingen van Aline Meier van VSA Zürich en Thomas Rolfs van Wasserverband Eifel – Rur uit Düren, waarin handvatten werden aangereikt hoe kosten effectief veel van de ‘nieuwe’ stoffen grotendeels verwijderd konden worden. In Nederland schuiven we de aanpak voor ons uit omdat nog niet duidelijk is welke techniek in de toekomst de beste zal blijken. Elders heeft men besloten dat de aanpak geen uitstel meer verdraagt en gaat men aan de slag met een grote variëteit aan methoden. Wel allemaal gebaseerd op twee hoofdlijnen (oxidatie en/of absorptie door actieve kool).  De ontwikkeling van resistente bacteriën is voor hen één van de redenen om snel aan de slag te gaan met de aanpak van microverontreinigingen en geneesmiddelrestanten. Zelf ben ik voor een meer radicalere aanpak. Want wij weten niet wat zelfs de lage concentraties van giftige stoffen zoals GenX op de lange termijn voor uitwerking hebben op de gezondheid van mens en dier. Laat staan wat de mix van  duizenden ‘nieuwe’ stoffen in ons drinkwater voor effecten heeft op onze gezondheid en die van ons nageslacht.

En het rare is de nul optie is haalbaar! In 2004 werd door het waterschap Rijn en IJssel te Varsseveld een zuivering uitgerust met membraantechnologie om van de Boven Slinge weer een gezond water te maken. Dat lukte deels door deze super zuivering. Helaas bouwde het waterschap deze zuivering weer om tot een conventionele zuivering met nabezinktanks. Bij het gebruik van membraantechnologie kan men echt alle stoffen uit het water halen tot de nul norm. Die technologie heeft zich de afgelopen jaren enorm ontwikkeld en is mede daardoor steeds goedkoper geworden en kan nog verder ontwikkeld worden. De winst voor de ecologie en de volksgezondheid is potentieel groot. Maar deels niet in geld te berekenen. Nu de politiek nog wakker en meer deskundig krijgen. Of geen drinkwater meer uit oppervlakte wateren of overgaan tot goede en effectievere zuiveringstechnieken!

Louis van der Kallen