In de recente commissie Waterveiligheid en Vaarwegen van het waterschap Brabantse Delta stond de handreiking Vaarwegen West-Brabant op de agenda. Vaarwegen hebben bij mij, als waterschapsbestuurder, een hoge prioriteit. Waarom? Omdat de vaarwegen in Noord-Brabant, en die in West-Brabant zeker, qua functionaliteit niet up-to-date zijn!
Het maken van plannen tot vernieuwing en aanpassing is na de jaren vijftig van de vorige eeuw opgehouden. In de jaren tachtig was de laatste aanpassing, de aanleg van het Mark-Vlietkanaal, gereedgekomen. Sinds die tijd zijn de vrachtschepen groter en breder geworden. Juist nu hebben we meer behoefte aan vrachtvervoer over water, omdat het per eenheid goedkoper is en met minder brandstof kan. Juist nu is er ook behoefte om gevaarlijke stoffen niet, of veel minder, over het spoor door steden en dorpen te vervoeren.
Kortom, de toekomst verlangt een andere blik en zelfs een visie op de toekomst van de vaarwegen.
De handreiking Vaarwegen West-Brabant is niet meer dan een onderzoekje naar de huidige vaarwegen die in beheer zijn van de provincie en het waterschap. Zelfs die van de gemeenten zijn niet meegenomen. Dat blijkt ook uit de ‘meegegeven’ kaders en ‘lijstjes’ die de onderzoekers uitwerken.
Niets bekijken van het geheel aan wateren. Niet nadenken over mogelijk nieuwe verbindingen. De grenzen zijn hard. Geen groter bereik dan Noord-Brabant. Geen onderzoek naar verbindingen van en naar onze zuiderburen in België.
Voor mij, als fractievoorzitter van Ons Water, reden om de portefeuillehouder een boekje cadeau te doen. In 1952 uitgegeven door het Nederlands Comité Waterwegen: Het Nederlands-Belgische waterwegenvraagstuk.
In die tijd was er in Nederland aandacht voor de (weder)opbouw van onze infrastructuur. Nu zouden we aandacht moeten hebben voor de omschakeling naar meer duurzaam transport, wat de toekomst van ons eist.
Maar politici zijn afgeleerd te kijken naar de lange termijn. Alleen hun (her)verkiezing schijnt van belang te zijn. En de kiezer heeft afgeleerd om verder te kijken dan de inhoud van zijn portemonnee vandaag en misschien nog die van morgen! Termijnen van decennia ver lijken er niet meer toe te doen.
De inhoud van het boekje is verouderd, maar het besef dat we, als het over waterwegen gaat, ruimer moeten denken dan onze ‘achtertuin’, straalt de titel nog wel uit. Hopelijk komt dat besef ooit weer op bij de dames en heren politici.